Kako se približava dodjela Oscara 2. marta, vrijeme je za refleksiju o vrijednostima koje ovaj prestižni događaj predstavlja.

Oscarska ceremonija, kao vrhunac filmske sezone, slavi izvrsnost, inovaciju i strast koja stoji iza stvaranja nezaboravnih filmskih djela. No, pored broja osvojenih statua, historija nam donosi i primjere kada su pojedinci, vođeni vlastitim uvjerenjima i etičkim stavovima, odlučili odbiti priznanje.

 

 

 

 

 

View this post on Instagram

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

A post shared by Greg Williams (@gregwilliamsphotography)

Ovo podsjeća da umjetnost nije samo o nagradama, već i o integritetu i osobnoj viziji. Umjetnost je živa, dinamična i često nadilazi granice formalnog priznanja. 


Glumci koji su odbili primiti Oscar  
 

• Marlon Brando, jedan od najlegendarnijih glumaca u historiji kinematografije, osvojio je svoj drugi Oscar za najboljeg glumca za ulogu u The Godfather (1973). Odlučio je odbiti statuu kao protest protiv načina na koji Hollywood tretira autohtone Amerikance. Njegov gest ostaje jedan od najpoznatijih primjera kada je osobni stav nadjačao želju za priznanjem, ostavljajući trajni trag u filmskoj historiji.

• Francuski filmski inovator Jean‑Luc Godard, poznat po svojim revolucionarnim pristupima i remek-djelima, 2010. godine bio je dobitnik Honorarnog Oscara. Unatoč tom priznanju, odlučio je ne prisustvovati dodjeli, navodeći godine i neobične okolnosti putovanja, konkretno, nemogućnost pušenja cigara u avionu. 

• Cijenjeni glumac Peter O'Toole, poznat po impresivnoj karijeri i nezaboravnim izvedbama, 2003. godine bio je nagrađen Honorarnim Oscarom. Iako je odbio priznanje, izjavio je kako bi volio osvojiti nagradu kroz vlastite zasluge, prije nego što mu se pokloni čast Honorarnog Oscara. Na kraju je ipak prihvatio nagradu, no, njegov stav ostaje podsjetnik na to da umjetnici cijene samostalno postignuće više od simboličnih priznanja.
   
• Scenarista Dudley Nichols osvojio je Oscara za film The Informer (1935), no i on je odlučio odbiti nagradu. U to vrijeme, član je Writers Guilda i bio je dio šireg protesta protiv same ceremonije, koja je prema njegovim riječima zanemarivala kolektivni doprinos stvaratelja. Nicholsov postupak je ostavio snažnu poruku o solidarnosti i borbi za prava onih koji stoje iza kulisa filmske industrije.

Foto: @gregwilliamsphotography

• George C. Scott, poznat po svom izvanrednom glumačkom talentu, odbio je i nominaciju, kao i sam Oscar, unatoč tome što je formalno osvojio nagradu. Smatrao je da je svaka dramska izvedba jedinstvena i da je pokušaj mjeriti umjetnost kroz jednu nagradu neadekvatna. Njegova odluka izazvala je brojne rasprave, ali je ostala i simbol stavljenja umjetničkog integriteta iznad formalnih priznanja.

Svaki od ovih umjetnika ostavio je neizbrisiv trag u historiji filma, a njihove odluke, bilo da su bile ispunjene protestom ili osobnim uvjerenjem, oblikovale su način na koji danas gledamo na priznanja i vrijednosti unutar filmskog svijeta.

 

 

 

 

 

View this post on Instagram

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

A post shared by Greg Williams (@gregwilliamsphotography)

* * *
Naslovna fotografija: @gregwilliamsphotography

Otvoren je poziv za prijave filmova i TV serija za Adriatic Film & TV Awards - AFA nagrade 2026, regionalna priznanja koja slave najznačajnija filmska i televizijska ostvarenja s područja bivše Jugoslavije za sezonu 2025/2026.

Više od 600 filmskih profesionalaca iz cijele regije, članova Filmske i TV Akademije Jadranske regije, u prvom krugu odlučuje o nominiranima, a u drugom o dobitnicima nagrada. 

 

 

 

 

 

View this post on Instagram

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

A post shared by Adriatic Film Awards 🌊 (@adriaticfilmawards)

Akademiju su pokrenuli osnivači Mreže festivala Jadranske regije: Sarajevo Film Festival, Festival autorskog filma Beograd i Zagreb Film Festival.

Pravo na prijavu imaju vlasnici prava dugometražnih i dokumentarnih filmova te visokokvalitetnih (high-end) TV serija (dramskih serija i sitcoma).

Za prijavu filmova potrebno je da su imali kinodistribuciju između 1. jula 2025. i 1. juna 2026. godine. Producenti moraju biti iz Bosne i Hercegovine, Crne Gore, Hrvatske, Kosova, Sjeverne Makedonije, Slovenije ili Srbije, a prijavu podnosi isključivo producent odnosno vlasnik prava.

 

 

 

 

 

View this post on Instagram

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

A post shared by Adriatic Film Awards 🌊 (@adriaticfilmawards)

Uslovi za prijavu TV serija su da su prikazane u periodu između 1. jula 2025. i 1. juna 2026. godine. Producenti ili emiteri moraju biti iz navedenih zemalja, a za razmatranje je potrebno prijaviti sve epizode serije koje trebaju biti dostupne članovima Akademije.

Ukoliko su u navedenom periodu emitirane dvije sezone iste serije, moguće je prijaviti samo jednu sezonu po izboru producenata ili vlasnika prava.

Prijave su otvorene do 10. juna 2026. godine do 23:59 sati.

 

 

 

 

 

View this post on Instagram

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

A post shared by Adriatic Film Awards 🌊 (@adriaticfilmawards)

Dodjeljuje se ukupno 10 AFA nagrada. 

U kategoriji filmova bit će dodijeljeno sedam nagrada: za najbolji film (producentu i redatelju), najbolju glavnu glumicu, najboljeg glavnog glumca, Zvijezdu u usponu (u cross-sekciji s TV dramom), najbolju režiju, najbolji scenarij i najbolji debitantski film. 

U kategoriji TV serija dodjeljuju se tri AFA nagrade: za najbolju seriju, najbolju glavnu glumicu i najboljeg glavnog glumca.

 

 

 

 

 

Pogledajte ovu objavu na Instagramu.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Objavu dijeli Adriatic Film Awards 🌊 (@adriaticfilmawards)

Svečana ceremonija dodjele AFA nagrada za 2026. godinu održat će se od 23. do 25. oktobra u Porto Montenegru u Tivtu, u Crnoj Gori, koji je glavni partner događaja. Na istoj lokaciji održana je i inauguralna dodjela AFA nagrada 2025. godine.

Foto: PR