TEKST: Nevena Divčić
DATUM OBJAVE: 24.2.2025.
Traži se stolica više. Samo nekoliko trenutaka kasnije žamor se utišava i bijeli dim se sa središta pozornice približava publici, dolazi do vas.
Smireni ste i u potpunosti nespremni za ono što dolazi samo nekoliko sekundi kasnije. Mi vam nećemo ukrasti čast da sami doživite taj trenutak, kao ni svaki naredni.
S vama ćemo samo podijeliti sve emocije koje još uvijek struje kroz nas i koje ćete sa sobom ponijeti nakon što odgledate Othello u Sarajevskom Ratnom Teatru. (Ako već niste, ubrzo će se i baš za vas možda donijeti stolica više, tik ispred pozornice.)
Nećemo vam mi ovdje donijeti činjenice o ovom Shakespeareovom djelu, ako vam nedostaju, potražite ih ovdje, a onda nam se vratite. Othello je spoj produkcije Ulysses Teatra i SARTR – a te su se pripreme za ovu pozornicu odvijale na relaciji Brijuni – Sarajevo.
Koliko ste emocija spremni podnijeti u 105 minuta? Nadamo se da imate kapacitet i slobodno mjesto u srcu za nešto novo. Othello će vas naljutiti. Mnogo. Zbunit će vas, neće vam biti jasno ništa o zlobi koja postoji u ljudima, onda će vas tako neodoljivo raznježiti da ćete se i sami zaljubiti u nekoga od likova na sceni. Prenijet će na vas strast i približiti vam ljubomoru i požudu kao niko nikada.
Mislite da dobro poznajete ljude? Othello bi vas mogao uvjeriti u suprotno.
Na pozornici se u jednakom obimu isprepliću likovi prema kojima ćete razviti različite emocije, od sažaljenja, do suosjećanja i potrebe da im stavite ruke na usta, odvučete ih od zlih namjera koje imaju i ostavite ovu tragediju da završi mnogo drugačije. Glumci će vas u potpunosti uvući u svoj svijet, kada se lik kojeg igraju na pozornici zaljubi, poželjet ćete skakutati s njim, kada doživi neviđenu bol proizašlu iz borbe sa sobom i tuđom zlobom, s teatarskih daski će ustajati zaista teturavo, blijedog lica, preznojeni i činiti da se zaljubite u svijet teatra i glume na potpuno novom nivou.
Teško će vam biti razaznati gdje prestaje gluma, a gdje počinju stvarne boli.
Vidjet ćete kako zaista dolazi do tragedija, kako ljudi i nakon što ostvare svoje namjere ne znaju stati jer se otrov širi kroz njih, a potreba za novim osvajanjima postaje sve veća i veća, prelazi granice poznatog, prelazi fair play, počinje da razara onog koji je iznutra već mrtav i da u svoj svijet uvlači sve što je ikad pupalo i cvalo od sreće i ljubavi.
Nesigurnost prerasta u ljubomoru, ljubomora prelazi u mržnju, mržnja vodi ljubav sa strašću, zajedno se pretvaraju u monstruma.
Vi sjedite na crvenim stolicama.
Na sceni su Ermin Bravo, Ana Marija Brđanović, Alban Ukaj, Davor Sabo, Maja Salkić, Snežana Bogićević, Jasenko Pašić, Adnan Kreso, Mak Čengić i Alen Konjicija. Prati ih muzika kompozitorice Kateryne Palachove.
REŽIJA: Oksana Dmitriieva
DRAMATURGIJA: Nejra Babić
SURADNICI NA PROJEKTU: Rade Šerbedžija, Lenka Udovički
KOSTIMOGRAF I SCENOGRAF: Mykhaylo Nikolayev
MUZIKA: Kateryna Palachova
KOREOGRAFIJA: Inna Falkova
ASISTENTICA NA PROJEKTU: Ajša Đuherić
* * *
Foto: Dženat Dreković za SARTR
Dodajte Bonjour u omiljene izvore na Googleu
Označite nas kao omiljeni izvor i naši će se članci češće pojavljivati među vašim vijestima na Google pretrazi.
TEKST: Ada Ćeremida
Septembar preuzima ritam od augusta bez mnogo pauze, a mi na jednom mjestu bilježimo sve zbog čega vrijedi izaći iz kuće ovog mjeseca.
Septembar u Sarajevu ima pomalo čudan kulturni status. Tek smo izašli iz mjeseca u kojem grad sedmicama funkcioniše oko projekcija, crvenih tepiha, gostovanja i kasnih večeri, pa bi bilo sasvim logično očekivati mali predah. Ove godine ga, čini se, nećemo dobiti.
Umjesto postfestivalske tišine, ulazimo gotovo direktno u novu teatarsku sezonu. Sarajevo Fest otvorio je mjesec, nova pozorišna scena tek podiže svoju prvu zavjesu, a predstave će se tokom septembra smjenjivati gotovo iz večeri u večer. Istovremeno, filmsko ljeto još nije sasvim završeno jer dio programa Sarajevo Film Festivala nastavlja živjeti izvan Sarajeva, dok se koncerti i programi sele iz teatara na gradske trgove, u avlije i druge lokacije.
A onda, taman kada pomislimo da smo napravili plan mjeseca, dolaze večeri zbog kojih ćemo iz Sarajeva gledati prema Mostaru i ostatku BiH.
Zato ovaj tekst ne tretiramo kao završenu listu, nego kao KULTURA.radar za septembar. Vraćat ćemo mu se tokom cijelog mjeseca, dodavati ono što nam stigne u inbox ili se pojavi na našem radaru i, vrlo vjerovatno, nekoliko puta mijenjati vlastite planove zbog njega.
Ako večeras još nemate plan, Pozorišni trg Susan Sontag u 20:00 sati postaje scena za nešto što se ne opisuje baš svakog dana kao opera: „Tri boje cvekle“ spaja vokalno-instrumentalni ansambl, elektroniku i kućne aparate. Autorica je Nejra Babić, režiju i muziku potpisuje Irena Popović Dragović, a produkciju SARTR. Predstava kroz različite glasove govori o gubitku, tugovanju, odlascima i pronalasku novog glasa. Ulaz je besplatan.
Program „Kultura na ulice!“ nastavlja se 10. septembra, kada Balet Narodnog pozorišta Sarajevo na istom trgu izvodi „Bolero“ u koreografiji Takuye Sumitomoa, uz koncert Hora Opere NPS. Završnica je 12. septembra u Svrzinoj kući uz koncert solista i hora Opere Narodnog pozorišta Sarajevo.
Ako ste posljednjih dana prolazili Hrasnim i primijetili da se zidovi mijenjaju, to je tek jedan dio FASADA Festivala. Ovogodišnja tema „Topografije nestajanja“ u Sarajevo je dovela međunarodne muraliste, a Hrasno tokom festivala dobija osam novih murala.
Nama je sada važnije ono što još stižemo uhvatiti. 10. septembra u 18:00 na Trgu djece Sarajeva na programu je Toplo-Hladno, a od 20:00 slijedi promocija DUK monografije i BSAN magazina u Despićevoj. 11. septembra u 20:00 slijede projekcija filma Wholetrain i razgovor s autorom.
Za završnicu sačuvajte 12. septembar. Od podneva parking Zetre preuzima veliki Graffiti Jam s više od 20 grafitera i grafiterki iz BiH i Evrope, a festivalski dan završava afterpartyjem od 22:00.
Od 18. do 26. septembra traje 17. Balet Fest Sarajevo, a program je dovoljno raznolik da se ne završava samo na klasičnom baletu.
Festival 18. septembra počinje izložbom „Veliki format“ posvećenom prvakinji baleta Suadi Kavazović-Mušović u Galeriji Novi Hram. Bitef Dance Company 21. septembra u NPS donosi „Nečistu krv“, 22. septembra u Bošnjačkom institutu slijedi konferencija o literaturi o baletnoj umjetnosti u BiH, a 24. septembra Virginia Delgado Company iz Španije izvodi „Flamenco Soul“. Finale je 26. septembra uz „Giselle“ Baleta Narodnog pozorišta Sarajevo, tačno 185 godina nakon praizvedbe djela.
Ovo je jedan od onih malo neočekivanijih dodataka našem septembarskom kalendaru. Japanski duo Heavenphetamine, koji čine Hiroki i Sara Oda, dolazi na mini turneju kroz BiH.
Počinju 18. septembra u Mostaru u Muzičkom centru Pavarotti, 19. su u DKC Incel u Banjaluci, 20. u Jazz Cafeu u Tuzli, 21. u Podroom Pubu u Brčkom, a 22. septembra završavaju u DKC-u Sarajevo. Njihov zvuk miješa psihodelični rock, krautrock, post-punk, elektroniku i acid house, pa ovo definitivno nije još jedan generički rock tour.
Foto: @heavenphetamine
Ovo je update koji najbolje pokazuje koliko brzo se septembarski plan mijenja. Kompletan prvi blok „Galeba“ Selme Spahić od 7. do 12. septembra je rasprodan. Premijera je otvorila Novi teatar – ICIKUM, a nakon ovacija i prvih izvedbi ulaznica za ostatak prvog bloka više nema.
Dobra vijest za sve koji ga još žele pogledati je da se predstava vraća od 21. do 26. septembra, svake večeri u 19:30, a za taj drugi blok ulaznice su još u prodaji.
Ako vam je septembar već izgledao prilično teatarski, DANSAR u drugoj polovini mjeseca mijenja ritam. Festival ove godine dovodi Puerto Flamenco iz Seville s performansom „PURO“, koji kroz ples, gitaru, vokal, udaraljke i improvizaciju vraća flamenko njegovom živom, neposrednom formatu.
Turneja počinje 17. septembra u Mostaru, nastavlja se 19. septembra u Sarajevu, a završava 20. septembra u Tuzli. Time se DANSAR ove godine širi izvan Sarajeva i isti program vodi kroz tri grada, što nam je sasvim dobar razlog da ga dodamo na ovu listu,
Ako vam raspored iznad već izgleda malo previše optimistično, postoji i plan koji ne zavisi od tačnog datuma. U Svrzinoj kući je otvorena multimedijalna izložba „Od doma do baštine: Tri stoljeća Svrzine kuće“ autorice Amre Madžarović.
Postavka Svrzinu kuću ne čita samo kao spomenik osmanske stambene arhitekture, nego kao nekadašnji dom, prostor svakodnevice, porodičnih odnosa, tradicije i susreta. Možete je pogledati do 4. oktobra, pa je ovo jedna stavka u kalendaru koju ne moramo ugurati baš između dvije predstave.
Garden of Dreams u septembru nema novi veliki live event koji bih predstavljala kao party, ali ima nešto zanimljivo za pratiti. U toku je faza glasanja za Dreamers Talent Camp, njihov razvojni program za novu generaciju DJ-eva i producenata iz BiH i regije.
Publika može glasati do 27. septembra, nakon čega će kombinacijom glasova publike i ocjena stručnog žirija biti odabrano deset finalista. Njih u oktobru čeka petodnevni mentorski kamp u Sarajevu, a dvoje odabranih kasnije će dobiti priliku nastupiti na Garden of Dreams događaju.
Sarajevo Film Festival se u Sarajevu završio, ali filmovi očito nisu spremni kući. Nakon Visokog i Zenice, izbor naslova sa 32. Sarajevo Film Festivala od 10. do 12. septembra stiže u Muzej II zasjedanja AVNOJ-a u Jajcu, a ulaz na projekcije je besplatan.
10. septembra gledamo „Dečka iz Konga“ i „Fjord“, 11. septembra „Gajin svijet 3“ i „Utakmicu“, dok 12. septembar donosi „Skejtanje nije za cure“ i „Očevinu“ Paweła Pawlikowskog.
Teatarska sezona sada i zvanično ulazi u puni ritam. Narodno pozorište Sarajevo 14. septembra u 19:30 otvara umjetničku sezonu 2026/27. premijerom „Gogolja iz pepela“, autorskog projekta Petra Pejakovića i glumačkog ansambla, inspirisanog Gogoljevim „Mrtvim dušama“.
Predstava polazi i od jedne od najvećih književnih misterija vezanih za Gogolja, spaljenog drugog dijela romana, a njegovu satiru prenosi u savremeni kontekst ljudi svedenih na brojeve, statistiku, administraciju, glasačke liste i algoritme. Na sceni su Ejla Bavčić Tarakčija, Vedran Đekić, Merima Lepić-Redžepović, Aldin Omerović, Amina Begović, Nerman Mahmutović, Sanela Krsmanović-Bistrivoda, Emina Minka Muftić, Nenad Cvjetković i Džejna Hodžić. Prva repriza je već 15. septembra u 19:30.
Septembar neće ostati samo sarajevska priča. Matinée prvi put napušta Sarajevo i 12. septembra seli svoj koncept ispod Starog mosta u Mostaru, a za prvo izdanje izvan glavnog grada dovodi ARGY-ja.
Grčki DJ i producent posljednjih je godina postao jedno od prepoznatljivijih imena melodic techno scene, uz izdanja poput „Tataki“, „Aria“ i „Sierra“ te saradnju s Afterlife labelom. Za Mostar se pritom ne najavljuje samo klasičan DJ set, nego posebno produkcijsko izdanje s vizualima, scenografijom i audiovizuelnim elementima koji bi trebali koristiti samu lokaciju kao dio iskustva.
Ako smo tokom ljeta naučili da lokacija može potpuno promijeniti izlazak, onda je ARGY ispod Starog mosta vjerovatno jedan od datuma koje ćemo ovog mjeseca najlakše zapamtiti. Ulaznice su dostupne putem Entrio.ba.
Nakon što je njegovo 25. izdanje prolongirano iz maja, Festival bosanskohercegovačke drame konačno stiže od 14. do 20. septembra u Bosansko narodno pozorište Zenica.
Festival 14. septembra otvara Narodno pozorište Mostar predstavom „Gradonačelnik ili Ovo je predstava o Mujagi Komadini“ u režiji Dine Mustafića, a narednih dana u takmičarski program ulaze Atelje 212, Narodno pozorište Sarajevo, Pozorište „Bora Stanković“ iz Vranja i SARTR. Posebno zanimljiv obrat stiže 19. septembra, kada festivalski program s predstavom „Tebe ljubi duša moja“ izlazi iz Zenice i igra u Kamernom teatru 55 u Sarajevu. Dodjela nagrada i zatvaranje zakazani su za 20. septembar.
U SARTR-u 20. septembra u 20:00 igra „Teško je promijeniti dlaku“, komedija za koju tekst i režiju potpisuje Feđa Isović.
Predstava kroz prepoznatljiv humor i britku satiru govori o ambiciji, društvenim odnosima i stvarnosti koju publika lako može prepoznati, a na sceni su Aldin Omerović, Vanesa Glođo, Armin Omerović, Aida Bukva, Irfan Ribić, Edin Avdagić i Vedran Đekić. Ulaznice koštaju 20 KM, a predstava je namijenjena publici starijoj od 16 godina.
Osmo izdanje Sarajevo Festa završeno je na sceni Narodnog pozorišta Sarajevo Sofoklovom „Elektr om“ u režiji grčkog reditelja Dimitrisa Tarlowa i produkciji atinskog Teatra Poreia. Predstava je prošle godine bila veliki hit u Grčkoj, gdje ju je samo u antičkom teatru u Epidauru gledalo više od 16.000 ljudi, a potom i desetine hiljada gledalaca na turneji.
Sarajevsko izvođenje nosilo je i jednu malu historijsku bilješku: bio je to prvi put da je u Sarajevu izvedena predstava nastala prema antičkoj tragediji i producirana u samoj Grčkoj. Time je Sarajevo Fest zatvorio ovogodišnje izdanje koje je kroz temu „Život“ tokom sedmice povezivalo savremeni teatar, kritičku misao i međunarodna gostovanja.
Prvi otkrijte najnovije trendove, ekskluzivne vijesti, najbolje shopping preporuke i pogled u backstage priče!
