Ove godine se obilježava 79. sedmica mode, onakvu kakvu je mi poznajemo danas. S obzirom na to da nam se približava septembar koji donosi najpopularniju sezonu s početkom u New Yorku, odlučili smo se bolje upoznati s istom.

Iako smo svi svjesni važnosti postojanja Fashion Weeka, mnoga pitanja nam i danas ostaju neodgovorena. Mnogobrojne činjenice smo do sada naučili, neke nam nisu jasne, a za neke nas je jednostavno neugodno upitati.
Kako bismo približili svima važnost i smisao sedmice mode odlučili smo kreirati potpun vodič s objašnjenjima, odgovorima na najčešća pitanja i rješavanja nedoumica.

 

 

 

 

 

View this post on Instagram

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

A post shared by Fashion Week (@fashionweek)

Kraća historija Fashion Weeka 

1943. godine vizionarka i modna publicistica Eleanor Lambert je pokrenula modni 'Press Week' u svrhu promovisanja američkih dizajnera i brendova. Svrha 'Press Weeka' se krila u jednostavnom razlogu predstavljanja novih kolekcija urednicima magazina i potencijalnim kupcima. To je početak New York Fashion Weeka.

Eleanor je ime koje treba upamtiti, pored toga što je pokretačica New York Fashion Weeka, ona je osnivačica Met Gale, Internacionalne liste najbolje odjevenih osoba te CFDA. Bez nje mnoge stvari u svijetu mode ne bi bile onakve kakve ih poznajemo danas. Njen lik i djelo su prikazani i u popularnoj seriji 'Halston'. 

 

 

 

 

 

View this post on Instagram

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

A post shared by GRAZIA ?? (@graziausa)

Koliko sezona se predstavlja na sedmici mode? 

Jedno sasvim opravdano pitanje koje zbunjuje mnoge. Sedmica mode se održava u 4 glavna grada, Big 4 - New York, Pariz, Milano i London. U ovim gradovima dizajneri predstavljaju svoje kolekcije 2 puta godišnje. Sve počinje u New Yorku, a završava u Parizu. 

Sedmice mode su uvijek jednu sezonu ispred, što znači da se u septembru i oktobru predstavljaju kolekcije za proljeće/ljeto, a jesen/zima u februaru i martu. Nakon predstavljanja kolekcija na sedmici mode, komadi će biti dostupni u prodaji za 6 mjeseci. 

 

 

 

 

 

View this post on Instagram

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

A post shared by Fashion Week (@fashionweek)

Ko može prisustvovati sedmici mode? 

Iako jedan od najpopularnijih događaja u svijetu, mjesto na reviji nije lako dobiti. Publika je visoko filtrirana i sastoji se od najbitnijih imena modne scene, pored urednika magazina i kupaca, u novije vrijeme tu je i mjesto za influencere, poznate osobe i goste dizajnera. 
Baš kao što nije lako prisustvovati revijama, nije lako ni izlagati kao dizajner. Organizatori sedmice mode imaju unaprijed pripremljene liste dizajnera koje zovu na sedmicu mode, a samo učešće se plača između 200.000$ do 1.000.000$. Taj iznos predstavlja izazov za mnoge dizajnere i modne kuće. 

Koliko lookova dizajneri mogu predstaviti na reviji? 

Broj modela može varirati između 20 do 100, nema strogog pravila. Međutim, kada govorimo o haute couture kolekciji, minimalan broj kreacija je 25. 

Koliko revija zapravo traje? 

Ako ste pretpostavili da se radi o minimalno sat vremena, moramo vas razočarati. Prikazivanje kolekcije traje svega 10 minuta u prosjeku. 

 

 

 

 

 

View this post on Instagram

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

A post shared by Fashion Week (@fashionweek)

Gdje se sve održava sedmica mode? 

Naveli smo četiri glavna grada u svijetu mode na koje je usmjerena sva pozornost no, sedmice mode se održavaju diljem svijeta gdje posebnu prašinu diže sedmica mode u Kopenhagenu. 

Šta septembar predstavlja u svijetu mode? 

Septembar je jedan od najiščekivanijih mjeseci u svijetu mode. Početak je nove, luksuznije sezone, a budžeti za oglašivački prostor vrtoglavo rastu. U ovom mjesecu modni magazini izdaju i svoja septembarska izdanja koja nose veliku važnost. Septembarsko izdanje je i naziv dokumentarnog filma koji prati rad Anne Wintour u najizazovnijem modnom mjesecu.  

 

 

 

 

 

View this post on Instagram

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

A post shared by Anna Wintour (@wintourworld)

* * * 
Naslovna fotografija: @donatella_versace 

Volumen, brokat i osam godina dizajna sabrani su u prvoj reviji Petit Fil. 4371 se vraća počecima da bi pokazala gdje se brend nalazi danas.

4371 zatvara jedan krug za Petit Fil i otvara sljedeći

Broj 4371 Mateju Filipović prati gotovo koliko i njen dizajnerski rad. Za nju to nisu tek četiri slučajne cifre, već broj koji joj se kroz život vraćao dovoljno često da ga je počela čitati kao vlastiti znak. Pojavio se na prvoj šivaćoj mašini koju je kupila, zatim prije osam godina dao ime njenoj prvoj kolekciji, a sada se vraća u trenutku koji za Petit Fil označava nešto sasvim novo, prvi runway show brenda.



 

Na Zagreb Design Weeku Filipović zato nije krenula od prazne stranice. Umjesto kolekcije koja bi pokušala napraviti rez sa svime prije nje, na pistu je iznijela ono što je tokom godina postalo prepoznatljivo u jeziku Petit Fil, najprodavanije komade, karakteristične forme i materijale kojima se vraća, uz dovoljno izmjena da kolekcija pripada trenutku u kojem se brend nalazi danas.

4371 tako djeluje više kao autoportret nego kao sezonski reset.




 

Kaputi nose volumen, brokat nosi karakter

Sedam lookova bilo je dovoljno da se jasno vidi šta ostaje konstanta.

Oversized kaputi od valjane vune nose najveći volumen kolekcije, dok brokat uvodi sasvim drugu vrstu težine kroz svečana odijela i predimenzionirane sakoe. Predimenzionirana konstrukcija pritom nije samo pitanje proporcije: kaputi su zamišljeni tako da ista forma može funkcionirati na više veličina, pa volumen postaje dio same logike kroja. Dio komada već je bio predstavljen 2024. kroz Emerging Talents u Milanu, ali u Zagrebu su prvi put okupljeni u zajedničku runway cjelinu.



 

Kod Mateje Filipović upravo tkanina često pokrene ideju za komad: tekstura, težina i način na koji materijal pada određuju smjer dizajna prije nego što silueta dobije konačan oblik. Valjana vuna tako kaputima daje punoću i čvrstoću, dok kruti brokat odijelima donosi precizniju liniju i dozu kontrolirane raskoši.





 

Tu se pojavljuje i njena pomalo neočekivana Harry Potter referenca. Ne kroz kostimografiju ili očitu citatnost, već kroz dugačke, masivne kapute, zagasitu paletu i blagu nostalgiju koju nose njihove proporcije.

Jedno od odijela od krutog brokata na reviji je nosila i sama dizajnerica, a upravo taj komad ulazi i u prodaju.

Povratak počecima, pogled prema naprijed

Petit Fil je bosanskohercegovački brend, dok Filipović posljednje četiri godine intenzivno radi u Hrvatskoj, gdje danas i živi. Zagreb je zato bio logično mjesto za prvi runway, ali i trenutak u kojem se osam godina rada moglo sagledati kao jedna cjelina.

Program je zbog vremenskih neprilika premješten u unutrašnjost Akademije likovnih umjetnosti, revija je umjesto otvorenog prostora dobila kompaktniji, intimniji okvir među radovima drugih umjetnika. Muziku je potpisao mostarski umjetnik Vladimir Mićković, čija je pjesma Kortižo pratila kolekciju, uz lijepu poveznicu da je upravo na istoj Akademiji završio svoje obrazovanje.




 

Sve to dodatno odgovara kolekciji koja se više oslanja na kontinuitet nego na efekat novog pod svaku cijenu.

4371 okuplja komade koji su prošli kroz različite faze Petit Fil priče i vraća ih na pistu kao presjek onoga što se kroz godine zadržalo: volumena, ručnog rada, brokata, kaputa i ideje da jedan komad ne mora pripadati samo jednoj sezoni.



 

Kolekcija će biti dostupna od ove sedmice putem Instagram stranice Petit Fil, dok se uskoro otvara i online shop. Svi modeli izrađuju se ručno i individualno, a komadi koji više ne budu dostupni moći će se raditi po narudžbi.



 

Pogledajte najnovije teme na Bonjour.ba 
Dizajn: Mateja Filipović za Petit Fil 
Foto: Matija Lovrenović 
Muzika: Vladimir Mićković – Kortižo 
Revija: Zagreb Design Week 2026